Κυριακή, 19 Σεπτεμβρίου 2010

Τι δεν πρέπει να τρώει το παιδί????


Ο κίνδυνος πνιγμού, οι αλλεργικές αντιδράσεις, η ελλιπής οδοντοφυία και φυσικά το αδιαμόρφωτο ακόμη πεπτικό σύστημα του παιδιού βάζουν αρκετούς περιορισμούς στο τι μπορεί να καταναλώσει. Ας δούμε τι πρέπει να προσέχουμε, ποιές τροφές να δίνουμε με προσοχή και ποιές πρέπει να λείπουν εντελώς από το καθημερινό διαιτολόγιο του παιδιού.

Απαγορευμένες τροφές για παιδιά μέχρι 4 ετών


Αλλαντικά
Αποφεύγουμε τα καρυκεύματα, τα μπαχαρικά, τα λιπαρά και τις κατεργασμένες τροφές, όπως το σαλάμι και το ζαμπόν.
Ξηροί καρποί
Ακατάλληλες είναι και οι σκληρές τροφές, όπως οι ξηροί καρποί, γιατί μπορεί να σταθούν στο λαιμό του μωρού και να το πνίξουν. Αν επιλέξουμε να δώσουμε ξηρούς καρπούς στο παιδί, τους θρυμματίζουμε σε μικρά κομμάτια. Πάντα, ωστόσο φροντίζουμε να καταναλώνει τους ξηρούς καρπούς με επίβλεψη.
Καφεϊνη
Αποφεύγουμε το τσάι και την καφεΐνη. Η καφείνη υπάρχει και στην σοκολάτα, η οποία πρέπει να καταναλώνεται με φειδώ.
Αναψυκτικά
Δεν δίνουμε στο παιδί ανθρακούχα ποτά που περιέχουν πολλή ζάχαρη, προκαλούν προβλήματα δυσπεψίας και επιπλέον το εμποδίζουν να κοιμηθεί.
Καλαμπόκι
Αποφεύγουμε να δώσουμε στο παιδί καλαμπόκι, ειδικά το πρώτο διάστημα αφότου το παιδί αρχίσει να καταναλώνει στερεές και ημιστερεές τροφές, γιατί είναι δύσπεπτο.
Αλάτι
Αποφεύγουμε το αλάτι που δυσκολεύει τη νεφρική λειτουργία του παιδιού και η υπερβολή στη χρήση του μπορεί να οδηγήσει αργότερα σε υπέρταση. Ώσπου το μωρό να γίνει ενός χρόνου, τα νεφρά του δεν είναι ικανά να αποβάλλουν το αλάτι κανονικά. Εξάλλου, από τη στιγμή που το μωρό δεν έχει γνωρίσει τη γεύση του, το ανάλατο φαγητό δεν το ικανοποιεί λιγότερο γευστικά. Όσο για τα απαραίτητα μεταλλικά άλατα που χρειάζεται ο οργανισμός, αυτά τα παίρνει από τα λαχανικά.
Ζάχαρη
Προσοχή χρειάζεται και στη ζάχαρη. Τα ώριμα φρούτα είναι πλούσια σε φρουκτόζη, ουσία που οφείλεται για την γλυκιά τους γεύση. Η προσθήκη ζάχαρης έχει σαν αποτέλεσμα να συνηθίσει το μωρό τις πολύ γλυκές γεύσεις, γεγονος που αυξάνει τις πιθανότητες να γίνει παχύσαρκο,να εμφανίσει τερηδόνα, ακόμη και διαβήτη. Αν θέλουμε να δώσετε μια πιο γλυκιά γεύση, χρησιμοποιούμε πολτοποιημένα φρούτα (για παράδειγμα στο γιαούρτι) και μετά τον πρώτο χρόνο, μέλι.
Σκληρές τροφές
Αν η οδοντοφυία του παιδιού δεν είναι αρκετά ανεπτυγμένη, αποφεύγουμε να του δίνουμε τροφές που χρειάζονται μάσημα και πάντα φροντίζουμε να κόβουμε τα τρόφιμα σε μικρά κομμάτια για να αποφύγουμε τον κίνδυνο πνιγμού.

Προσοχή στα αλλοιωμένα φαγητά

Δεν δίνουμε στο παιδί φαγητά μαγειρεμένα δυο μέρες πριν ή φαγητά που υπάρχει κίνδυνος να έχουν αλλοιωθεί από τη ζέστη. Οι τροφές που παρασκευάζουμε μόνοι μας, σε αντίθεση με τις βιομηχανοποιημένες βρεφικές τροφές, δεν είναι απαλλαγμένες από μικρόβια, άρα χαλάνε ευκολότερα.
Όχι στα ενδιάμεσα γεύματα
Αποφεύγουμε τα πολλά ενδιάμεσα γεύματα που μπορεί να κόψουν την όρεξη του παιδιού για τα κυρίως γεύματα.

ΠΡΟΣΟΧΗ
Οι θάνατοι παιδιών από πνιγμό είναι ένα φαινόμενο με μεγάλα ποσοστά παγκοσμίως. Για να περιορίσουμε τον κίνδυνο, μέχρι την ηλικία των δυο ετών τουλάχιστον, δεν δίνουμε στο παιδί ποπ κορν, μεγάλα κομμάτια ωμού καρότου, ρόγες σταφυλιού, σέλινο, σκληρά γλυκά ή άλλες σκληρές τροφές, ειδικά σε στρογγυλό σχήμα, λουκάνικο ή σουβλάκια. Θα πρέπει να κόβουμε όλα τα παραπάνω σε μικρά κομμάτια για να αποφύγουμε τον κίνδυνο πνιγμού και πάντα να φροντίζουμε η κατανάλωση από τα παιδιά να γίνεται παρουσία ενηλίκου. Επίσης, δεν δίνουμε ποτέ καραμέλες στο παιδί και οποιοδήποτε φαγητό ενώ παίζει, τρέχει, κινείται ή είναι ξαπλωμένο.

Δευτέρα, 13 Σεπτεμβρίου 2010

Προσοχή!!!! Επικίνδυνα μπιμπερό στην αγορά!!!!


Η αμφιλεγόμενη ουσία δισφαινόλη Α ενδέχεται να είναι επισφαλής για την υγεία των βρεφών που έρχονται σε επαφή μαζί της

Τα πλαστικά μπιμπερό βρίσκονται στο επίκεντρο έντονης διαμάχης τους τελευταίους μήνες στις ΗΠΑ, στον Καναδά, στη Δανία, στη Γαλλία και στη Μεγάλη Βρετανία. Αφορμή η χημική ουσία δισφαινόλη Α (ΒΡΑ), η οποία περιέχεται στα λεγόμενα πολυκαρβονικά πλαστικά που χρησιμοποιούνται ευρέως για την κατασκευή «σκληρών» πλαστικών αντικειμένων, όπως δοχεία, μπουκάλια και μπιμπερό. Παρά το γεγονός ότι η ουσία ενοχοποιείται από πολυάριθμες έρευνες σε διεθνές επίπεδο για σοβαρές νευρολογικές και εγκεφαλικές ασθένειες, καρδιαγγειακά νοσήματα και καρκίνους του αναπαραγωγικού συστήματος, παραμένει... νόμιμη στις περισσότερες χώρες του κόσμου, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας!

Σύμφωνα με την επίσημη γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων, η οποία υιοθετείται και από τον ΕΦΕΤ, η δισφαινόλη Α δεν είναι επικίνδυνη για τον οργανισμό, με την προϋπόθεση ότι τηρείται το θεσπισμένο όριο ημερήσιας λήψηςανέρχεται σε 0,05 mg ανά κιλό σωματικού βάρους. Γι΄ αυτό και χρησιμοποιείται ευρέως για την κατασκευή αθλητικών δοχείων, σκευών βρεφικού απογαλακτισμού, μπιμπερό, καθώς και δοχείων αποθήκευσης τροφίμων. «Σε ό,τι αφορά τη δισφαινόλη Α η Ελλάδα περιορίζεται στο να ακολουθεί την αξιολόγηση επικινδυνότητας που έχει κάνει η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων, χωρίς να προβεί σε οποιαδήποτε περαιτέρω έρευνα» σχολιάζει ο κ. Ν. Κατσαρός, χημικός, επιστημονικός συνεργάτης του Εθνικού Κέντρου Ερευνας Φυσικών Επιστημών «Δημόκριτος». «Οι έρευνες που πραγματοποίησε ο ΕΦΕΤέδειξαν ότι τα επίπεδά της στα μπιμπερό ήταν κάτω από το επιτρεπόμενο όριο και ως εκ τούτου δεν υπήρξε υποχρέωση να ληφθεί κανένα απολύτως μέτρο» προσθέτει.

Το γεγονός ότι «πληρούν τις εθνικές και ευρωπαϊκές διατάξεις» επικαλούνται άλλωστε και οι εκπρόσωποι της Μothercare και της Chicco, δύο εκ των σημαντικότερων εταιρειών κατασκευής μπιμπερό στην Ελλάδα. «Η εταιρεία Chicco σέβεται απόλυτα την ισχύουσα νομοθεσία και διαθέτει μπιμπερό που περιέχουν δισφαινόλη Α σε ποσότητες αμελητέες και εντελώς ακίνδυνες για τον οργανισμό» σχολίασε χαρακτηριστικά η κυρία Λίζη Χατζηπαυλίδου, υπεύθυνη Μarketing για την εταιρεία Chicco στην Ελλάδα. Ωστόσο για τους απαιτητικούς καταναλωτές που επιμένουν να... ανησυχούν, οι εν λόγω εταιρείες διαθέτουν και ειδική σειρά πλαστικών βρεφικών προϊόντων που δεν περιέχουν δισφαινόλη Α (ένδειξη «ΒΡΑ free»). Θορυβημένοι από το κύμα απαγορεύσεων της δισφαινόλης Α σε χώρες του εξωτερικού, οι έλληνες καταναλωτές ζητούν πλέον από τον ΕΦΕΤ να εγκαταλείψει την «αδρανή» στάση της απλής τήρησης των ευρωπαϊκών γνωμοδοτήσεων και να αναλάβει... δράση! Ειδικότερα, στις αρχές Φεβρουαρίου το Ελληνικό Κέντρο Καταναλωτών (ΕΛΚΕΚΑ) εξέδωσε ειδική ανακοίνωση στην οποία ανέφερε, επικαλούμενο διεθνείς μελέτες, ότι η δισφαινόλη Α προκαλεί καρκίνο, εγκεφαλικές παθήσεις, διαβήτη, καρδιακές παθήσεις και στειρότητα, και ως εκ τούτου κάλεσε τον ΕΦΕΤ να προχωρήσει σε χημική ανάλυση της ουσίας και να ενημερώσει τους έλληνες καταναλωτές για την επικινδυνότητά της.


Μια χημική ουσία... διχάζει την υφήλιο
Για χρόνια οι επιστήμονες ανά την υφήλιο διατηρούσαν τη θέση ότι η δισφαινόλη Α δεν είναι επικίνδυνη, διότι το επίπεδο «μετανάστευσής» της από τα πολυκαρβονικά πλαστικά μπιμπερό ήταν αμελητέο. Ωστόσο τον Ιανουάριο του 2010 η Αμερικανική Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων (FDΑ) αναγνώρισε ότι υπάρχουν σοβαρές πιθανότητες επικινδυνότητας και ότι το ζήτημα «χρήζει περαιτέρω διερεύνησης».

Αμεσα ακολούθησαν «μετασεισμοί»: τρεις Πολιτείες των ΗΠΑ (Κονέκτικατ, Μινεσότα και Γουισκόνσιν) αποφάσισαν να απαγορεύσουν τη χρήση της σε βρεφικά δοχεία, ενώ τον Ιούνιο του 2009 η κυβέρνηση του Καναδά ανακοίνωσε ότι θα υλοποιήσει την απόφασή της για απαγόρευση της κατασκευής μπιμπερό από δισφαινόλη Α. Στην Ευρώπη στις 29 Ιανουαρίου ο Γαλλικός Οργανισμός Ασφάλειας των Τροφίμων (ΑFSSΑ) αναγνώρισε την ύπαρξη «προειδοποιητικών σημείων» που υποδηλώνουν ενδεχόμενους κινδύνους. Λίγες ημέρες αργότερα ο Δήμος του Παρισιού αποφάσισε να αποσύρει 18.000 μπιμπερό τα οποία περιείχαν δισφαινόλη Α και να τα στείλει για... ανακύκλωση! Από 1ης Ιουλίου εξάλλου στη Δανία θα απαγορεύεται η πώληση δοχείων που περιέχουν αυτή την ουσία για βρέφη ηλικίας έως τριών ετών.

Στη Μεγάλη Βρετανία οι εκπρόσωποι των βασικών εταιρειών κατασκευής βρεφικών δοχείων και μπιμπερό (Βoots, Μothercare και Disney) είχαν δεσμευθεί δημοσίως για την εκπόνηση ειδικού σχεδίου κατάργησής της ως τον Ιανουάριο του 2010. Ωστόσο ενδελεχής έρευνα της βρετανικής εφημερίδας «Τhe Ιndependent», η οποία δημοσιεύθηκε χθες, αποκάλυψε ότι η δισφαινόλη Α εξακολουθεί να χρησιμοποιείται από τις εν λόγω εταιρείες!


Πώς να μειώσετε την έκθεσή σας
1. Αποφύγετε τα πολυκαρβονικά (Ρolycarbonate) πλαστικά. Για να αναγνωρίσετε ένα πολυκαρβονικό πλαστικό κοιτάξτε στον πάτο του δοχείου ή του μπιμπερό: το σήμα ΡC ή το σήμα του τριγώνου της ανακύκλωσης, το οποίο περιέχει το νούμερο επτά, δείχνει ότι το πλαστικό είναι πολυκαρβονικό.

2. Χρησιμοποιήστε γυάλινα μπιμπερό ή σε περίπτωση που είναι απολύτως αναγκαίο να χρησιμοποιήσετε πλαστικό ρωτήστε τον φαρμακοποιό σας για πλαστικό από πολυπροπυλένιο. Αναζητήστε το σήμα «ΒΡΑ free» ή «ΒΡΑ 0%» σε συσκευασίες μπιμπερό: αυτό σημαίνει ότι δεν περιέχει δισφαινόλη Α. 3. Μη θερμαίνετε σε φούρνο μικροκυμάτων δοχεία από πολυκαρβονικό πλαστικό και μην τοποθετείτε ζεστό νερό ή γάλα σε μπιμπερό από πολυκαρβονικό πλαστικό.

4. Να εξετάζετε τακτικά τα πλαστικά μπιμπερό και δοχεία που χρησιμοποιείτε και σε περίπτωση αμυχών ή ενδείξεων φθοράς αντικαταστήστε τα αμέσως. Σε κάθε περίπτωση αντικαταστήστε τα έπειτα από έξι μήνες.


Η ουσία στο μικροσκόπιο
«Η δισφαινόλη Α είναι ένας ορμονικός διαταράκτης, δηλαδή μια ουσία που “μιμείται” τη λειτουργία των ορμονών, διαταράσσοντας την ενδοκρινική ισορροπία του οργανισμού. Σύμφωνα με σειρά ερευνών, η εν λόγω ουσία προκαλεί βλάβες στο συκώτι, στον θυρεοειδή αδένα και στο αναπαραγωγικό σύστημα, ενώ παράλληλα ενοχοποιείται για νευρολογικές ασθένειες και για την εμφάνιση καρκίνου του θυρεοειδούς αδένα, του προστάτη και των όρχεων» σχολιάζει μιλώντας στο «Βήμα» ο κ. Ν. Κατσαρός, χημικός, επιστημονικός συνεργάτης του Εθνικού Κέντρου Ερευνας Φυσικών Επιστημών «Δημόκριτος». Σύμφωνα με τις εν λόγω μελέτες, η δισφαινόλη Α έχει την ικανότητα να «μεταναστεύει» από τα πλαστικά δοχεία, σκεύη, μαχαιροπίρουνα και μπιμπερό, όπου περιέχεται, στην τροφή και εν τέλει στον ανθρώπινο οργανισμό.

Πηγη: Vima Online

Πρώτη Μέρα στο Σχολείο!!!


Πηγή: Nea Online

«ΘΥΜΑΜΑΙ με συγκίνηση και νοσταλγία την πρώτη μέρα μου στο δημοτικό. Η εικόνα που έρχεται πιο έντονα στο μυαλό μου είναι η τεράστια, στα παιδικά μάτια μου, πόρτα του σχολείου και η αχανής αυλή με τις χαρούμενες φωνές των συμμαθητών μου».

Η Αρτεμις Ιατρού που εργάζεται σε ναυτιλιακή εταιρεία είναι μητέρα δύο παιδιών και ο μεγάλος γιος της φοιτά από σήμερα στην Α΄ Δημοτικού διαπιστώνει πως η αγωνία της είναι μεγαλύτερη από εκείνη που είχε πριν από 30 χρόνια. «Από τη μια, χαίρομαι που το παιδί μου θα κάνει ένα βήμα προς την ωρίμαση και την αυτονόμησή του. Από την άλλη, αγωνιώ αν θα προσαρμοστεί εύκολα».

Οσον αφορά την προετοιμασία του μικρού Γιώργου για την πρώτη ημέρα στο σχολείο, «του μίλησα για την αγωνία που είχα κι εγώ την πρώτη ημέρα στο σχολείο και του εξήγησα ότι αυτό είναι φυσιολογικό και συμβαίνει σε όλα τα πρωτάκια. Παράλληλα, εστίασα στα θετικά σημεία που είχα συναντήσει τότε, στη γλυκύτατη δασκάλα μου, στα καινούργια πράγματα που έμαθα και ιδιαίτερα στους καινούργιους φίλους που είχα κάνει», λέει η κ. Ιατρού. «Κανόνες»
«Του έχω επισημάνει ότι πρέπει να ακολουθήσει αυστηρότερους κανόνες σε σχέση με αυτούς του νηπιαγωγείου, να κάθεται στο θρανίο μέσα στη τάξη και να είναι προσεκτικός στα διαλείμματα παίζοντας με τους συμμαθητές του καθώς και με τα μεγαλύτερα παιδιά», προσθέτει.

Εκπληξη και ενθουσιασμός από τη μία, φόβος και εκνευρισμός για το άγνωστο από την άλλη, ήταν τα συναισθήματα της ψυχολόγου, καθηγήτριας Ψυχολογίας στο Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Λίζας Βάρβογλη την πρώτη ημέρα της μαθητικής ζωής της. «Δεν έκλαψα καθόλου. Θυμάμαι τους γονείς μου να είναι δίπλα μου στον αγιασμό. Να μπαίνω στη σειρά για να πάμε στην τάξη και εκεί να αρχίζουν φιλίες που κράτησαν μια ζωή», λέει και παραδέχεται ότι διατηρεί ακόμα φιλικές σχέσεις με συμμαθήτριές της από την Α΄ Δημοτικού. Μάλιστα μία είναι από τις πιο στενές φίλες της. Τώρα είναι μητέρα τριών παιδιών. «Η μεγάλη μου κόρη είναι 5 ετών και έχοντας πάει δύο χρόνια σε παιδικό σταθμό, φέτος θα πάει στο “καινούργιο σχολείο”, όπως το λέει, στο οποίο θα συνεχίσει μέχρι και την τελευταία τάξη του λυκείου. Επομένως, εμείς φέτος βιώνουμε την πρώτη μέρα».

Με την ιδιότητα της ψυχολόγου εξηγεί πως ο καλύτερος τρόπος για να δει ένα παιδί θετικά το σχολείο είναι να μην το αγνοήσει ο γονιός του. «Δεν μπορούμε να πούμε σε ένα παιδί ότι λέει βλακείες ή ότι δεν ξέρει. Είναι σωστό να του εξηγήσουμε ότι στη ζωή αλλάζουν τα πράγματα και πρέπει κάθε φορά να προσαρμοζόμαστε στο καινούργιο».

Παρασκευή, 3 Σεπτεμβρίου 2010

Μαμά, Μπαμπά..ακούστε με!!! Μιλάω!!! Μέρος 2ο


10 - 12 μηνών: Τα περισσότερα μωρά δεν λένε πολλά πριν από τα πρώτα τους γενέθλια. Η κατανόηση όμως των όσων ακούνε είναι πολύ πιο αναπτυγμένη. Προς το παρόν λοιπόν περιορίζονται στο να ακούνε και να μαθαίνουν. Για να πάρετε μια ιδέα τού τι καταλαβαίνει το μικρό σας, απλώς διπλασιάστε τον αριθμό των λέξεων που εσείς νομίζετε ότι αναγνωρίζει. Ακόμα και αν δεν μιλάει, η γλώσσα του σώματος του μωρού σας έχει ένταση και εύρος σαν να... συζητάει πραγματικά. Αν εσείς ανταποκρίνεστε στις χειρονομίες και τις κινήσεις του (κάθε φορά, για παράδειγμα, που σας ζητά ένα αντικείμενο με το δαχτυλάκι του), αυτό θα του διδάξει ότι υπάρχουν καλύτεροι τρόποι από το κλάμα για να αποκτήσει αυτό που θέλει τη στιγμή που το θέλει. Τώρα, οι κουβεντούλες του έχουν μια μουσικότητα, σαν να πρόκειται για αληθινές λέξεις, σαν να μιλάει μια ξένη γλώσσα την οποία έχει δημιουργήσει μόνο του από μια αναπαραγωγή σκόρπιων ήχων της μητρικής του γλώσσας. Λίγο πριν από τους 12 μήνες το μωρό αρχίζει να συνειδητοποιεί ότι δεν χρειάζεται να επαναλαμβάνει τις ίδιες συλλαβές πολλές φορές. Αντί για «μπα μπα μπα μπα», αρκεί το «μπα μπα», ένας δισύλλαβος σταθερός ήχος, και δεν περνάει καιρός που τον απευθύνει στον πατέρα του, αφού τώρα πλέον έχει κάνει τη μεγάλη ανακάλυψη: κατάφερε να συνδέσει τη λέξη με το πρόσωπο! Οταν πλέον έρθει αυτή η πολυαναμενόμενη πρώτη λεξούλα πιθανότατα θα αρχίζει με το γράμμα «μ» (μαμά) ή «μπ» (μπαμπά). Στην ίδια ηλικία, το μωρό αναγνωρίζει το όνομά του και άλλες καθημερινές λέξεις, κι ανταποκρίνεται στο άκουσμά τους. Προτιμάει μια ζωηρή και πλούσια φωνή από μια άχρωμη και άτονη και αρχίζει να παίζει εύκολα παιχνίδια με τραγούδια. Ανταποκρίνεται σε φράσεις όπως: «έλα εδώ», «θέλεις κάτι άλλο;». Επίσης, το μωρό έχει συνειδητοποιήσει την έννοια του «όχι» κάθε φορά που το αποτρέπετε από μια καινούρια... περιπέτεια. Το αν θα υπακούσει είναι άλλο θέμα...

2 ετών: το μωρό εκτός από τις κουβέντες που του απευθύνονται, ακούει και συζητήσεις άλλων, από απόσταση. Υπακούει πια σε απλές εντολές, όπως π.χ. «πέταξε την μπάλα!» Αν του το ζητήσετε, μπορεί να δείξει μερικά από τα μέρη του σώματός του ή συγκεκριμένες εικόνες σε ένα βιβλίο.

3 ετών: Ολοι αυτοί οι μήνες του ατέλειωτου μονόλογου από μέρους σας πλησιάζουν στο τέλος τους και η ώρα της ανταμοιβής για τις προσπάθειές σας πλησιάζει. Οταν το μικρό σας θα σβήσει τα δύο του κεράκια, θα κάνει ένα ακόμα μεγάλο βήμα: θα αρχίσει να απαντά στις ερωτήσεις σας. Ο μέσος όρος των παιδιών λέει περίπου 200 λέξεις στην ηλικία των 2 ετών και όταν πλέον γίνει 3 χρόνων θα ξέρει 1.000 λέξεις.
Σ' αυτή την ηλικία το μωρό τρελαίνεται να ακούει παραμύθια και θυμάται τα αγαπημένα του. Βλέποντας εικόνες ζώων και αντικειμένων μπορεί να τα κατονομάσει. Ανταποκρίνεται σε δύο συνεχόμενες εντολές, όπως: «πάρε την μπάλα και βάλε την στο τραπέζι». Δείχνει ενδιαφέρον για ήχους όπως το κουδούνισμα του τηλεφώνου ή το χτύπημα στην πόρτα. Καταλαβαίνει αντιθετικές έννοιες όπως: εμπρός-πίσω, πάνω-κάτω, μικρό-μεγάλο, μέσα-έξω.

3 - 4 ετών: Το μικρό μπορεί να απαντήσει σε απλές ερωτήσεις (ποιος, που, πότε, γιατί). Ακούει τους ήχους από την τηλεόραση και το ραδιόφωνο στην ίδια ένταση με εσάς και σας ακούει, όταν το καλείτε από άλλο δωμάτιο.

4,5 - 5 ετών: Ακούει προσεκτικά την ιστορία που του λέτε και κάνει ερωτήσεις. Καταλαβαίνει σχεδόν όλα όσα λέγονται στο σπίτι, το νηπιαγωγείο ή τον παιδικό σταθμό. Χρησιμοποιεί προτάσεις με 10 λέξεις. Ισως ακόμη δεν προφέρει δύσκολους φθόγγους όπως «σ», «δ», «θ» και «ρ».


Αντιλαμβάνεται τα πάντα

Με τη βοήθεια των γονιών, το παιδί μαθαίνει από μικρό όχι μόνο να εκφράζεται σωστά αλλά και να κατακτά διάφορες έννοιες, ανάλογα με την ηλικία του. Θα φροντίσετε λοιπόν, ώστε οι δραστηριότητες του παιδιού να είναι ευχάριστες και δημιουργικές, αν ξέρετε ότι:

■Ως τον πρώτο του χρόνο ή λίγο αργότερα, το μωρό σας λέει τα πρώτα του λογάκια. Οι ειδικοί υποστηρίζουν ότι οι πρώτες τους λεξούλες αναφέρονται σε:
ανθρώπους του περιβάλλοντός του: μαμά, μπαμπά,
αντικείμενα της καθημερινής του ζωής: παπί,
επιρρήματα χώρου: εδώ,
ενέργειες: μαμ, νάνι, έλα,
κοινωνική συμπεριφορά: γεια,
προσδιορισμός: μου, αυτό.
■Από τα δύο ως τα έξι χρόνια κατακτά τις έννοιες του: μέσα, έξω, ζεστό, κρύο, βρώμικο, καθαρό, χαρούμενο, λυπημένο, όπως και την έννοια της μονάδας.
■Ως τα τρία του έχει καταλάβει τα πέντε βασικά χρώματα και έννοιες όπως ψηλό, όλα, απαλό, μαλακό, βαρύ, πάνω, μακριά, μαζί.
■Στα τρεισήμισι ξέρει αρκετά από τα δευτερεύοντα χρώματα, αλλά και τις έννοιες: σκληρό, γρήγορα, ίδιο, στην κορυφή, χωριστά, άδειο.
■Ως τα τέσσερα έχει ανακαλύψει τις έννοιες: μικρό, γεμάτο, πρωί, βράδυ, ελαφρύ, αργά, διαφορετικό, όμορφο, άσχημο, φασαρία, ησυχία, μπροστά από, δίπλα στο. Καταλαβαίνει την έννοια του πληθυντικού, που εκφράζουν οι αριθμοί 2, 3, 4.
■Ως τα τεσσεράμισι ξέρει πια τι σημαίνει: πίσω από, κοντό, χοντρό, λεπτό, μακρύ.
■Στα πεντέμισι καταλαβαίνει το θα πει: φαρδύ, στενό, ανάμεσα, από κάτω, στη μέση, στο κέντρο, δεξιά, αριστερά, ξεχωριστά, μετά, στη σειρά, πρώτος, σκοτεινά αλλά και την έννοια του πληθυντικού, που αντιπροσωπεύει ο αριθμός 5.
■Ως τα εφτά του γνωρίζει το σημαίνει: ολόκληρο, μισό, κάθε, μερικά, σχεδόν, ίσα, δεύτερος, τρίτος, τελευταίος.

Η παραγωγή των λέξεων

Ηλικία Πρόοδος 1,5 μηνών Κλαίει, χαμογελάει, ανταποκρίνεται στους ήχους. Γουργουρίζει -από τις πρώτες κιόλας ημέρες της ζωής του-, συνήθως όταν είστε κοντά του. Οι κινήσεις του σώματός του φανερώνουν την ευχαρίστηση ή την αναστάτωσή του. 3 μηνών «Κουβεντιάζει» μαζί σας με γουργουρητά. 4 μηνών Γελάει και συσπάει τα χειλάκια και τη γλώσσα του, σαν να προσπαθεί να μιμηθεί τον τρόπο που μιλάτε. 6 μηνών Παράγει διάφορους ήχους που θυμίζουν κουβεντούλα. Χρησιμοποιεί, επιπλέον, κραυγούλες και τσιρίδες. Επαναλαμβάνει φθόγγους ή φωνήεντα, ή ήχους με τα χείλη και τη γλώσσα. Προφέρει συλλαβές, όπως: α-α, μπα, γκα, μα. 12 - 18 μηνών Αρχίζει να χρησιμοποιεί σύντομες λεξούλες, αν και δεν τις προφέρει καθαρά. 18 μηνών εώς 2 ετών Καταλαβαίνει τα περισσότερα από όσα του λέτε και αρχίζει να χρησιμοποιεί μικρές προτάσεις. Παρακολουθεί τη συζήτησή σας με άλλους. 2 - 3 ετών Διηγείται γεγονότα που συμβαίνουν στο παρόν. Μαθαίνει να συζητάει. Απαντά σε ερωτήσεις και υπακούει σε εντολές. 3 - 5 ετών Κάνει προτάσεις και διηγείται ιστορίες. Έχει πλούσιο λεξιλόγιο και χρησιμοποιεί προτάσεις από οκτώ ή περισσότερες λέξεις. Μπορεί να αναφέρεται στο παρελθόν και το μέλλον.

Τα δίδυμα


Αναμφισβήτητα, η γέννηση διδύμων φέρνει σε σας, τους γονείς τους, διπλή ευτυχία. Ωστόσο, διπλή είναι και η φροντίδα που θα τους προσφέρετε, ειδικότερα στο θέμα της ομιλίας. Η εξέλιξη του λόγου στα δίδυμα συμβαδίζει, βέβαια, με αυτήν των άλλων παιδιών. Ωστόσο, ενώ ένα μεγαλύτερο -κατά δύο περίπου χρόνια- αδελφάκι συμβάλλει ώστε το μικρότερο, χάρη στα κοινά τους παιχνίδια και την παρέα που κάνουν, να μιλήσει γρηγορότερα, τα δίδυμα, επειδή αναπτύσσονται μαζί, δεν βοηθάνε το ένα το άλλο στην εξέλιξη του λόγου τους. Οι έρευνες, άλλωστε, έχουν δείξει ότι η γλωσσική ανάπτυξη στα δίδυμα είναι πιο αργή, ακριβώς γιατί το ένα ακούει το άλλο. Συχνά, μάλιστα, υιοθετούν έναν δικό τους κώδικα επικοινωνίας, που δεν έχει καμία σχέση με τις λέξεις.

Ωστόσο, αυτό συμβαίνει όταν περνούν πολλές ώρες μόνα τους χωρίς να επικοινωνούν με ενηλίκους. Όταν, λοιπόν, βλέπετε τα δίδυμά σας να παίζουν μεταξύ τους χαρούμενα, μην επαναπαύεστε. Να θυμάστε ότι η παρουσία σας τους είναι απαραίτητη, όπως και όλες οι κουβέντες που τους απευθύνετε, γιατί έτσι θα τα βοηθήσετε να αναπτύξουν -εκτός των άλλων- την ομιλία τους χωρίς καθυστερήσεις.

Μαμά, Μπαμπά...ακούστε με!!! Μιλάω!!! Μέρος 1ο


Λίγα πράγματα προσδίδουν τέτοια μαγεία στη ζωή όση η πρώτη λεξούλα που θα βγει από το στόμα του μωρού μας. Από τη μια στιγμή στην άλλη, το μωρό μεταμορφώνεται σε ένα λιλιπούτειο ανθρωπάκο ικανό να επικοινωνήσει τα «θέλω» και τις ανάγκες του μέσα από τη γλώσσα. Κι όμως, τελικά δεν είναι απλώς θέμα... μαγείας, αφού το μωρό δούλεψε σκληρά όλο αυτό τον καιρό, προπονήθηκε συστηματικά για πολλούς μήνες μέχρι να κατακτήσει τον υπέροχο κόσμο των λέξεων και της επικοινωνίας. Αμέσως μόλις γεννηθεί το μωράκι σας, το πρώτο κλάμα σηματοδοτεί την έναρξη της ικανότητας επικοινωνίας με τον έξω κόσμο. Πρέπει όμως να περάσει ένας χρόνος για να καταφέρει να πει την πρώτη του λεξούλα - έναν ήχο κατανοητό από τους ανθρώπους γύρω του. Πρώτα προσπαθεί να επικοινωνήσει μέσα από το κλάμα, στη συνέχεια χρησιμοποιεί τις εκφράσεις του προσώπου και τις κινήσεις των χεριών του μέχρι να παράγει τον πρώτο του ήχο. Το μωρό σας είναι ένα πλάσμα πολύ κοινωνικό και απορροφά σαν σφουγγάρι τις πληροφορίες και τα ερεθίσματα που το βομβαρδίζουν καθημερινά μέσα από αυτή την υπέροχη συμβίωση με τους γονείς του. Ας πάρουμε όμως τα πράγματα με τη σειρά τους.

Ο ήχος οδηγεί στη λέξη!

Για να μιλήσει, το παιδί μιμείται. Και για να μιμηθεί, πρέπει να ακούει καλά. Οι επιστήμονες δέχονται ότι το αυτί αναπτύσσεται πρώτο από τα υπόλοιπα αισθητήρια όργανα. Το έμβρυο ακούει και ανταποκρίνεται στους ήχους της μαμάς του. Κατά συνέπεια, το γέλιο, η τρυφερή ομιλία και τα νανουρίσματα που τραγουδάτε στο αγέννητο μωράκι σας, βρίσκουν πάντα το στόχο τους. Με τη γέννησή του, το μωρό μπαίνει δυναμικά στον πλούσιο κόσμο των ήχων! Τα δύο του αυτάκια τρέφουν, από τώρα και στο εξής τον εγκέφαλό του με όλους τους ήχους από το περιβάλλον του. Εφόσον δεν παρουσιάζει προβλήματα ακοής, αρχίζει να εξοικειώνεται με τους ήχους και να τους ξεχωρίζει. Ας δούμε πως γίνεται αυτό.

Μόλις γεννηθεί: Το μωρό ξυπνάει με έναν δυνατό θόρυβο, τινάζεται και ανοιγοκλείνει τα ματάκια του. Πολύ γρήγορα συνειδητοποιεί ότι το κλάμα έχει νόημα στους ανθρώπους γύρω του και ότι αυτό είναι το πιο αποτελεσματικό μέσο για να τους πείσει να ανταποκριθούν στις ανάγκες και τα συναισθήματά του. Μέχρι το τέλος της πρώτης εβδομάδας αναγνωρίζει τη φωνή της μητέρας του, ενώ μέχρι το τέλος της δεύτερης αυτήν του πατέρα του. Ανταποκρίνεται στον ήρεμο και συνεχή ήχο, παραμένοντας ήσυχο στην κούνια του.

2 - 4 μηνών: Το μωρό σταματάει να κλαίει ή χαμογελάει όταν ακούει τη φωνή σας, αρκεί να μην έχει κάποιο λόγο να είναι ανήσυχο. Μπορεί να στρέψει το βλέμμα ή ακόμη και το κεφαλάκι του προς τη μεριά απ' όπου έρχεται η φωνή ή ο θόρυβος.Το... λεκτικό ρεπερτόριο του μωρού σας μπορεί να ποικίλλει, από σύντομες χαριτωμένες κραυγούλες μέχρι πιο μακρόσυρτους και εκφραστικούς ήχους που απαρτίζονται αποκλειστικά από φωνήεντα όπως «α» και «ο». Αυτό το απαλό λατρεμένο μουρμούρισμα που κάνει το μωρό σας όταν ξυπνά το πρωί ισοδυναμεί με το κλασικό «καλημέρα μπαμπά και μαμά», είναι η πρώτη έκφραση ευτυχίας του μικρού ανθρώπου. Και όταν εσείς απαντάτε στο μικρό σας, ίσως έχετε διαπιστώσει ότι ενστικτωδώς προφέρετε τις λέξεις πιο αργά, υπερβάλλοντας στους ήχους και τις εκφράσεις του προσώπου σας. Μερικοί γονείς μάλιστα προχωρούν ακόμα περισσότερο: έχουν την τάση να σταματούν, να κάνουν μια μικρή παύση σαν να περιμένουν ότι το μωρό θα τους απαντήσει.

5 - 6 μηνών: Το μωράκι ξεχωρίζει τη φιλική φωνή από την αυστηρή. Όταν του μιλάτε, στρέφεται προς το μέρος σας, σε όποιο σημείο του δωματίου και αν βρίσκεστε. Αρχίζει να αντιλαμβάνεται τα «μη» και τα «όχι» σας και δίνει προσοχή σε παιχνίδια που παράγουν διάφορους ήχους. Στην ηλικία αυτή, τα μωρά πειραματίζονται με τις ώρες χρησιμοποιώντας διαφορετικά κινήσεις της γλώσσας και του στόματος για να προκαλέσουν διαφορετικούς ήχους. Το μωρό αρχίζει να προφέρει και τα πρώτα του σύμφωνα. Τα χείλη έρχονται σε επαφή, το στόμα ανοιγοκλείνει και το αρχικό «α» γίνεται τώρα «αμ». Το μωρό ενθουσιασμένο με το κατόρθωμά του συνειδητοποιεί ότι μπορεί να παράγει καινούργιους ήχους και αρχίζει να τους επαναλαμβάνει διαρκώς. Ετσι το «αμ» γίνεται «αμ αμ αμ» ή «αμπ αμπ αμπ». Αυτό είναι το περιβόητο «μπαμπάλισμα», το οποίο αποτελεί το πρώτο λεξιλόγιο του μωρού σας και αποτελείται από μια επανάληψη συλλαβών που έχουν φωνήεντα και σύμφωνα, χωρίς όμως να αποτελούν μια πραγματική λέξη. Το σημαντικό στη φάση αυτή είναι ότι το παιδί έχει αποκτήσει τον έλεγχο των ήχων που κάνει και τους επαναλαμβάνει συχνά.Μπορεί μάλιστα να παρατηρήσετε ότι έχει αρχίσει να συνδέει ήχους με διάφορα γεγονότα χρησιμοποιώντας ένα συναρπαστικό «εεεε» για να δείξει τη χαρά του όταν, για παράδειγμα, αντικρύζει ένα καινούργιο παιχνίδι. Προσπαθήστε να ανοίξετε συζήτηση μαζί του επαναλαμβάνοντας τους ήχους που βγάζει. Αυτό θα προκαλέσει στο μικρούλι σας ένα τεράστιο χαμόγελο ευτυχίας και θα ενθαρρύνει τις προσπάθειές του για επικοινωνία.

7 - 9 μηνών: Τα περισσότερα μωρά έχουν διευρύνει το λεξιλόγιό τους. Ενώ αρχικά παράγουν ήχους που κάνουν με τα χείλη όπως είναι το «μπα», τώρα οι ήχοι προέρχονται από τη γλώσσα, όπως το «ντα». Το μπαμπάλισμα του μωρού θα έχει το ρυθμό και τον κυματισμό μιας αληθινής πρότασης. Μπορεί μάλιστα να λέει «μπαμπά» και «μαμά», αλλά μην περιμένετε ότι έχει ακόμα την ικανότητα να συνδέσει τη λέξη που λέμε με το πρόσωπο στο οποίο απευθύνεται.